Honing als levensmiddel

Je hebt twintig potten en je geeft er een paar weg aan de buren. Is dat iets anders dan honing verkopen op een markt?

Voor de wet minder dan je denkt. Zodra je honing aan anderen levert, ben je bezig met een levensmiddel.

Dat klinkt zwaarder dan het is, maar het heeft twee praktische gevolgen.

Registreren. Hier is een misverstand hardnekkig, dus let op het verschil. De registratieplicht bij de NVWA (opent in een nieuw tabblad) geldt voor levensmiddelenbedrijven. Ben je geen ondernemer, bijvoorbeeld omdat je een paar keer per jaar wat potten verkoopt of weggeeft, dan hoef je je niet te registreren. Ga je er structureel mee de markt op of lever je aan winkels, dan verandert dat, en dan kijk je bij de NVWA wat er van je wordt verwacht.

Dit staat helemaal los van het UBN dat je voor je bijen hebt aangevraagd. Dat gaat over dieren en is altijd verplicht; dit gaat over voedsel en hangt af van wat je doet.

Etiketteren. Op een pot die je weggeeft of verkoopt hoort in elk geval te staan wat het is, hoeveel erin zit, tot wanneer hij houdbaar is, wie hem heeft gepot en uit welk land hij komt. Daarnaast een partijnummer, zodat een pot terug te vinden is als er iets mee blijkt te zijn. De precieze eisen liggen vast in het Warenwetbesluit honing en de Europese regels waar dat besluit naar verwijst. Die zijn per 14 juni 2026 aangescherpt op het punt van herkomst: bij een mengsel moeten alle landen van herkomst op het etiket, op volgorde van aandeel. Pot je alleen je eigen honing, dan verandert er voor jou weinig, maar het is wel de reden om geen oud sjabloon te gebruiken.

Ga die eisen niet zelf uitpluizen. Vrijwel elke imkersvereniging heeft een voorbeeldetiket dat aan de regels voldoet, en dat is voor een kleine imker de snelste en veiligste route. Vraag ernaar voordat je potten gaat vullen, niet erna.

Bijhouden wat je hebt gedaan hoort er ook bij. Welke oogst, welke datum, hoeveel potten, en waar ze naartoe zijn gegaan. Dat is de reden dat er een partijnummer op staat: zonder administratie is dat nummer een cijfer zonder betekenis.

Twee dingen die vaak worden vergeten. Het eerste is wat je op het etiket zet. "Biologisch" is wettelijk beschermd en mag alleen met certificering. "Rauw" ligt anders: daar bestaat geen wettelijke definitie voor, dus het is niet verboden, maar je kunt er wel misleidend mee worden, net als met aanprijzingen in de trant van "echte" of "natuurzuivere" honing. Het tweede: de was en het gereedschap waarmee je werkt vallen onder dezelfde eis als de honing zelf, namelijk geschikt voor levensmiddelen.

In België loopt het via het FAVV. Daar ben je als imker al geregistreerd voor je bijen, maar voor het verwerken en verkopen van honing gelden aparte eisen. Kijk daarvoor bij het FAVV en bij je eigen vereniging.