Je eigen honing verkopen · wat er wettelijk op het potje moet
Je hebt , de potjes staan te glimmen op het aanrecht, en de buurvrouw vraagt of ze er eentje kan kopen. Vanaf dat moment ben je voor de wet geen imker meer die honing heeft, maar een producent van levensmiddelen.
Dat klinkt zwaarder dan het is. Het komt neer op zes dingen die op het etiket moeten, één registratie die je waarschijnlijk al hebt, en één die je misschien niet nodig hebt. Dit artikel loopt ze langs.
Eén ding vooraf: dit is algemene uitleg en geen juridisch advies. De regels veranderen, en de laatste keer was nog geen twee maanden geleden. Controleer bij twijfel altijd bij de NVWA of het FAVV zelf.
Eerst: ben je al geregistreerd als imker?
Dit staat los van verkopen. Wie bijen houdt, moet dat melden, ook als je de honing nooit verkoopt en zelfs als je maar één volk hebt.
In Nederland registreer je de standplaats van je bijen bij RVO (opent in een nieuw tabblad). Je krijgt dan een Uniek Bedrijfsnummer (UBN). De NVWA is er duidelijk over: dit is verplicht.
Daar hoort nog iets bij dat vaak wordt vergeten. Je moet bijhouden welke diergeneesmiddelen je gebruikt, dus ook je en . In dat logboek staan de datum waarop je begon, de naam van het middel en de hoeveelheid. Die gegevens bewaar je vijf jaar.
In België registreer je je bij het FAVV. Ook dat geldt voor iedere bijenhouder, ongeacht of je honing verkoopt. Volgens de Vlaamse imkersorganisaties heeft die registratie voor een hobbyimker geen financiële gevolgen zolang je niet meer dan 24 volken hebt.
En moet je je dan óók als voedselbedrijf melden?
Hier zit de vraag waar de meeste imkers over struikelen, en het antwoord is minder streng dan je zou denken.
In Nederland zegt de NVWA het zo:
Bent u geen ondernemer en verkoopt u maar een paar keer per jaar honing (bijvoorbeeld op een vrijmarkt)? Dan is registratie niet nodig.
Verkoop je wél regelmatig (een vaste stek op de markt, een bordje aan de weg dat het hele seizoen staat, levering aan een winkel), dan meld je je bij de NVWA als levensmiddelenbedrijf. Dat is gratis. Vanaf dat moment gelden ook de hygiëneregels voor de ruimte waarin je slingert en afvult.
Waar precies de grens ligt tussen "een paar keer per jaar" en "regelmatig", staat nergens in een getal. Twijfel je, dan is de registratie gratis en de discussie voorbij.
In België geldt de FAVV-registratie sowieso. Voor de verkoop bestaan verschillende regimes; voor kleine imkers is er een vrijstelling bij een beperkte honingomzet. Vraag het na bij het FAVV of bij je imkersbond, want dit is precies het soort regel dat per situatie verschilt.
Wat er op het etiket moet
Zes vermeldingen. Niet vier, niet acht.
1.De benaming. Er moet gewoon Honing staan. Je mag een soort toevoegen, zoals bloemenhoning, lindehoning of honingdauwhoning, maar alleen als je die claim kunt waarmaken. "Lindehoning" op een pot die uit een gemengde komt, mag niet.
2.De nettohoeveelheid, in gram. Dus 450 g. Het gewicht mag nooit lager zijn dan wat er staat; vul dus liever iets ruimer dan krap.
3.Het land van herkomst. Voor jou is dat Nederlandse honing of Belgische honing. Bij honing is dit verplicht, ook al lijkt het overbodig als je aan de deur verkoopt.
4.De houdbaarheidsdatum. In de vorm "Ten minste houdbaar tot" met de datum erachter. Hoe je die bepaalt staat hieronder.
5.Naam en adres. Je naam, straat, postcode en plaats. Genoeg om je te kunnen vinden als er iets mis is: dat is de hele reden dat het er staat.
6.Een lotnummer. Waarmee je een pot kunt terugvinden in je eigen administratie. De houdbaarheidsdatum mag hiervoor dienen als die dag en maand bevat. Anders zet je er zelf een code op, bijvoorbeeld L26-0812.
Niet verplicht maar wel aan te raden: de bewaaradvies-regel. Droog en donker bewaren, bij voorkeur onder 15 °C. Dat scheelt je klachten over honing die te snel kristalliseert.
De houdbaarheidsdatum bepaal je zelf
Er staat geen wettelijke termijn voor honing. Jij bepaalt hem, en je moet hem kunnen onderbouwen. Dat hangt vooral af van het vochtgehalte, want water is wat honing laat gisten.
De richtlijn die in de imkerij wordt gehanteerd:
- Onder 17 % vocht · maximaal 2 jaar
- 17 tot 18 % · maximaal 18 maanden
- 18 tot 19 % · maximaal 1 jaar
- 19 tot 20 % · maximaal 6 maanden
Boven de 20 % moet je hem niet verkopen. Dan is de kans op gisting reëel, en een gistende pot bij een klant is erger dan een oogst die je zelf opeet.
Om dit te weten heb je een refractometer nodig. Een eenvoudige kost rond de dertig euro en gaat jaren mee. Zonder meting gok je, en je zet iets op een etiket dat je niet kunt waarmaken.
Wat er sinds juni 2026 is veranderd
Op 14 juni 2026 zijn de nieuwe Europese honingregels ingegaan, uit wijzigingsrichtlijn (EU) 2024/1438. De kern: bij honing die uit meerdere landen komt, moet elk land op het etiket staan met het percentage erbij, in aflopende volgorde. Dus niet meer het beruchte "mengsel van honing uit EU- en niet-EU-landen", maar bijvoorbeeld "45% China, 30% Oekraïne, 25% Argentinië". Bij potjes tot 30 gram mag de landcode worden gebruikt.
Voor jou verandert er waarschijnlijk niets: je verkoopt honing uit één land, en die stond er al op.
Maar het is wél de reden waarom dat etiket van jou opeens meer waard is. Naast een supermarktpot waar nu een rijtje landen op staat, is Nederlandse honing met een naam en een adres eronder geen bescheiden mededeling meer. Dat is precies je verhaal, en het staat er wettelijk verplicht.
Wat je er vooral niet op mag zetten
Hier gaat het het vaakst mis, meestal met de beste bedoelingen.
Gezondheidsclaims zijn verboden, tenzij ze op de Europese lijst van toegelaten claims staan. En daar staat voor honing niets op. Dus niet:
- "goed tegen keelpijn"
- "versterkt de weerstand"
- "bevat waardevolle vitaminen en mineralen"
- "natuurgeneesmiddel"
Ook woorden die je niet kunt bewijzen mogen niet. "Natuurzuiver" en "puur natuur" klinken onschuldig, maar ze suggereren iets over de kwaliteit dat je moet kunnen onderbouwen.
Wat wel mag: vertellen waar hij vandaan komt en hoe hij is gemaakt. "Geslingerd op onze stand aan de Vecht, augustus 2026" zegt meer over jouw honing dan welke gezondheidsclaim ook, en het is bovendien waar.
Eén waarschuwing is niet verplicht maar wel verstandig: niet geven aan kinderen jonger dan 1 jaar. Honing kan sporen van botulisme bevatten waar een babydarm nog niet tegen kan. Veel imkers zetten het erop, en terecht.
Hoe ziet zo'n etiket er dan uit
Precies zoals op de tekening hierboven, maar dan om over te typen. Rond voor op het deksel of rechthoekig voor op de buik van de pot. Het past allebei, en meer ruimte heb je niet nodig:
Honing
Bloemenhoning
>
Nederlandse honing
450 g
>
Ten minste houdbaar tot 08-2028
L26-0812
>
Imkerij OudeGein · Rinze Z
Honingraat 16, 1902 AA Nieuwegein
>
Droog en donker bewaren, onder 15 °C
Niet geven aan kinderen jonger dan 1 jaar
Dat is het. Geen ontwerpbureau nodig; wel alle zes de verplichte vermeldingen, en dat klopt hier. De onderste twee regels zijn niet verplicht: die staan er omdat ze je klachten schelen.
Veelgestelde vragen
Moet ik me registreren als ik alleen aan familie en buren verkoop?
Voor de standplaats van je bijen: ja, altijd, bij RVO in Nederland of het FAVV in België. Als levensmiddelenbedrijf bij de NVWA waarschijnlijk niet: die maakt een uitzondering voor wie geen ondernemer is en maar een paar keer per jaar verkoopt. Verkoop je structureel, dan registreer je je wel. Het kost niets.
Mag ik "biologische honing" op het etiket zetten?
Alleen met een biologische certificering. De term is wettelijk beschermd en de eisen voor bijenhouderij zijn streng, onder meer over wat er binnen een straal van drie kilometer van je kasten groeit. Zonder certificaat is het niet toegestaan, hoe natuurlijk je ook imkert.
Hoe lang moet ik gegevens bewaren?
Voor diergeneesmiddelen vijf jaar: datum, middel en hoeveelheid. Voor je honing zelf is geen vaste termijn voorgeschreven, maar houd bij welk lotnummer bij welke oogst hoort en hoeveel potten daarvan zijn verkocht. Dat is precies waar een lotnummer voor bestaat.
Wat als mijn honing kristalliseert bij de klant?
Dat is geen gebrek maar normaal gedrag; koolzaadhoning doet het binnen weken. Het is geen reden voor een klacht en je hoeft er niets over op het etiket te zetten. Wel handig om het erbij te vertellen, en om uit te leggen dat hij in een warm waterbad van maximaal 40 graden weer vloeibaar wordt. Warmer niet: dan gaat de kwaliteit achteruit en loopt het -gehalte op.
Mag ik mijn honing verkopen via internet?
Ja, maar dan verkoop je regelmatig en gelden alle regels: registratie bij de NVWA, en op je website dezelfde verplichte gegevens die op het etiket staan. Bij verkoop op afstand moet een koper die informatie kunnen zien vóórdat hij bestelt.
Ik verkoop maar twintig potjes per jaar. Is dit niet overdreven?
De etiketeisen gelden vanaf de eerste pot; daar zit geen ondergrens in. Maar het is ook maar zes regels tekst, die je één keer opmaakt en daarna jaren gebruikt. De uitzondering die er wél is, zit in de registratie, en dat is precies de kant waar de wet je tegemoetkomt.
Tot slot
Van alle papieren kanten van het imkeren is dit de makkelijkste. Zes vermeldingen, één meting met een refractometer, en één keer nadenken over of je nu een ondernemer bent of iemand die twee keer per jaar een doos potten meeneemt naar de buren.
Wat je ervoor terugkrijgt is meer dan gedoe vermijden. Een pot met je naam, je plaats en je oogstmaand erop is iets anders dan een pot uit het schap, en sinds juni staat op dat schap voor het eerst zwart-op-wit uit hoeveel landen die andere honing komt.
Heb je je etiket op orde en wil je je honing vindbaar maken voor mensen in je omgeving? Zet hem op Lokale honing; kopers zoeken daar op postcode. En loop je vast op een regel of twijfel je over een formulering: leg het voor op het forum onder Wetgeving & Regelgeving. Grote kans dat iemand precies dezelfde vraag heeft gehad.