Dit is les 4 van de 6. De lessen bouwen op elkaar voort, dus je haalt er het meeste uit als je bij het begin start.
Naar les 1: Waarom een volk zwermtLes 4 · Zwermen en zwermbeheersing
Ruimte geven, en wat dat oplost
3 min lezen
Je geeft in april netjes op tijd ruimte, en in mei zwermt het volk alsnog. Was dat dan voor niets?
Nee, maar ruimte is een van de knoppen en niet de knop.
ontstaat uit meerdere dingen tegelijk: een volk met veel jonge bijen, een koningin wier niet meer overal doordringt, en te weinig plek. Ruimte geven pakt de derde aan. Doe je dat op tijd, dan haal je een van de aanjagers weg en schuif je het moment op. Doe je het niet, dan versnel je alles.
Ruimte werkt het best als je het geeft voordat het nodig is. Zeven of acht bezette ramen is het signaal, dezelfde vuistregel die je bij het inspecteren al tegenkwam. Wachten tot het echt vol is betekent dat de bijen al zijn gaan bouwen op plekken die jij niet had bedoeld, en dat de koningin al minder legt.
Er is nog een vorm van ruimte die vaak wordt vergeten: ruimte voor de koningin om te leggen, in het hart van het nest. Een dat helemaal is ingesloten door voorraad heet vast en werkt als een rem, ook als er verderop in de kast plek zat. Een leeg raam op de juiste plek kan dan meer doen dan een hele bak erbovenop. Wel onder twee voorwaarden: een sterk volk, en warm genoeg weer. Je knipt met dat raam namelijk het aaneengesloten broednest doormidden, en bij kou of bij een klein volk kan het broed aan weerszijden dan niet warm genoeg blijven.
Wat ruimte niet oplost is de leeftijdsopbouw. Een volk dat vol jonge bijen zit die geen werk hebben, blijft geneigd te delen. Daarom werkt ruimte geven wel remmend maar zelden absoluut, en daarom blijft de controle nodig.
Zo redeneert een ervaren imker die op tijd ruimte gaf:
- 1.
Dit zie ik: een volk met acht ramen broed, een nieuwe bak erop die nauwelijks wordt bezocht, en aan de onderrand.
- 2.
Dit zegt mij: de ruimte die ik gaf, lost niet op wat dit volk drijft.
- 3.
Dit weet ik nog niet: of de bijen die bak negeren omdat het te koud is of omdat ze al besloten hebben.
- 4.
Daarom controleer ik: of er verse bouw in de nieuwe bak zit en of de doppen belegd zijn.
- 5.
Op basis daarvan besluit ik: niet nog meer ruimte geven, maar het volk delen.
Ruimte is dus preventie en geen remedie. Zodra er belegde zitten, kun je ruimte geven niet langer als zwermpreventie beschouwen: een extra bak verandert daar niets meer aan.
Dat betekent niet dat er dan nog maar één uitweg is. Vanaf dat moment moet je de zwermdrift zelf aanpakken, en daar bestaan verschillende methoden voor. Welke past hangt af van het volk, van het seizoen en van wat je met het resultaat wilt. De volgende les behandelt de twee die je als beginner het eerst tegenkomt.
Even controleren of je het begrijpt
Je vindt belegde zwermcellen. Helpt het om nu nog een bak ruimte te geven?
Maak een gratis account om deze les als afgerond te markeren.
